JA Teline V - шаблон joomla Форекс

Danh thắng Ngũ Hành Sơn và những ứng dụng ngẫu nhiên của thuyết Âm Dương Ngũ Hành

Có thể nói danh thắng Ngũ Hành Sơn có một thế đất, thế núi vô cùng độc đáo khó có thể tìm thấy ở một nơi nào. Núi ở đây có độ cao vừa phải, đứng kề nhau nhưng độc lập với nhau, không dính liền nhau. Vì thế núi không nằm theo hàng dọc hoặc hàng ngang mà xếp thành 02 tuyến: tuyến phía Bắc gồm có hai ngọn Thủy Sơn và Thổ Sơn, tuyến phía Nam có ba ngọn Mộc Sơn, Hỏa Sơn và Kim Sơn. Con đường đi từ Đà Nẵng vào Hội An cũng chia năm ngọn núi này thành hai phía Đông và Tây. Phía đông gồm có 02 ngọn: Thủy Sơn và Mộc Sơn, phía Tây gồm có ba ngọn: Thổ Sơn, Kim Sơn và Hỏa Sơn, đây là sự trùng hợp ngẫu nhiên hết sức kỳ thú và được phân bổ trùng hợp theo phương vị ngũ hành, cũng chính vì thế đứng đó mà các ngọn núi ở đây mới có thể được xem là những “hành” trong hệ thống “Ngũ Hành”.


Quần thể núi ở đây vừa có đúng năm ngọn, riêng Hỏa Sơn có hai ngọn nhưng được nối liền nhau bằng một đường đá thiên tạo nhô cao lên nên được xem là hòn kép (Âm Hỏa Sơn và Dương Hỏa Sơn). Đối với con số “năm” trong cuộc sống người phương đông nói chung và người Việt Nam nói riêng là con số “sinh” của Thổ, một con số vô cùng quan trọng, đó là con số nằm ở trung cung Hà Đồ, ở chỗ giữa của chính giữa, trung tâm của trung tâm, con số 5 cũng là giao điểm giữa thời gian và không gian, tức là chỗ thời gian và không gian hợp nhất, chính vì sự trùng hợp ngẫu nhiên và lý thú đó mà danh thắng đã được vua Minh Mạng đặt tên là Ngũ Hành Sơn.

Xét về bản thể luận thì tất cả mọi sự vật hiện tượng dù khác nhau đến đâu, suy cho cùng đều do âm dương kết hợp chuyển hóa mà thành, âm dương giao cảm với nhau mà hình thành nên muôn vẻ của tạo hóa. Về mặt tư tưởng biện chứng thì âm - dương là hai thế lực đối chọi nhau, nhưng lại liên hệ thống nhất với nhau trong mỗi sự vật hiện tượng, không có “âm” thì “dương” không thể sinh nhưng không có “dương” thì “âm” không thể hóa…, không có sự vật nào chỉ thuần âm hoặc dương cả. Chính sự tác động qua lại lẫn nhau giữa hai mặt âm - dương đã làm cho sự vật hiện tượng biến hóa không ngừng. Âm dương giao cảm với nhau, chuyển hóa cho nhau theo hai khuynh hướng: “dương” tiêu thì “âm” trưởng và “dương” cực thì “âm” hồi, “âm” - “dương” cân bằng tạo nên trạng thái hài hòa.

Ở danh thắng Ngũ Hành Sơn cũng vậy, với cảnh vật non nước hữu tình, vừa có núi, vừa có sông (Cổ Cò) và biển Đông chảy bao quanh, hệ thống hang động và cảnh vật ở đây được bố trí một cách tự nhiên nhưng hết sức hài hòa theo thuyết âm dương: có đường lên trời - động Vân Thông (thuộc dương) thì cũng có đường xuống địa ngục - động Âm Phủ (thuộc âm), có đỉnh Thượng Thai thì ắt có đỉnh Hạ Thai, có Dương Hỏa Sơn thì phải có Âm Hỏa Sơn, có Hang Gió Đông thì phải có Hang Gió Tây, có Vọng Giang Đài thì phải có Vọng Hải Đài… Điểm khá đặc biệt trong khu danh thắng là các ngôi chùa (thuộc dương) luôn gắn liền với các hang động (thuộc âm), chẳng hạn: Chùa Tam Thai thì có động Huyền Không và Hoa Nghiêm, Chùa Linh Ứng thì có động Tàng Chơn, chùa Quan Âm có động Quan Âm, chùa Linh Sơn có động Huyền Vy, chùa Thái sơn có động Tam Thanh…, thế núi và thế đất đã giúp cho hang động có chùa chiền càng thêm sinh khí, chùa chiền có hang động thì càng thêm huyền bí và linh thiêng.

Một điểm khác biệt nữa trong hệ thống hang động ở quần thể núi Ngũ Hành Sơn hầu hết là hang động mở (khác với các động kín ở Phong Nha-Kẻ Bàng và động ở Vịnh Hạ Long), là động, nhưng không kín, không tối, động (thuộc âm) luôn có ánh sáng và gió (thuộc dương) từ bên ngoài tràn vào qua các kẻ hở, lỗ hổng ở bên trên vách núi nên làm cho các hang động luôn mát mẻ, thoáng khí tạo cảm giác hết sức dễ chịu cho du khách tham quan chiêm ngưỡng. Có thể nói, hai yếu tố âm - dương luôn song hành và tồn tại cùng nhau đã tạo nên sự hài hòa và hấp dẫn riêng cho cảnh vật núi non nơi đây.

Bên cạnh đó, sự hình thành của quần thể núi Ngũ Hành Sơn, theo các nhà địa chất học, vốn là những hòn đảo nhỏ nằm giữa biển Đông và dần được nối vào đất liền sau khi đồng bằng Quảng Nam được hình thành do sự vận động nâng lên của dãy Trường Sơn và sự bồi đắp của con sông Thu Bồn cùng các nhánh sông của nó. Hiện nay, bờ biển đã rút ra xa tạo nên một quần thể non kỳ thủy tú, càng khẳng định đã có một sự chuyển dịch và thay đổi lớn: đảo nằm dưới biển (thuộc âm) mà thành núi trên cạn (thuộc dương) là do sự vận động của đất (dương) và nước (âm) mà thành, điều này đúng với sự vận động của kinh dịch ngũ hành, sự tác động qua lại của âm dương đã làm chuyển biến, thay đổi sự vật, tạo nên một cảnh quan hùng vĩ:

Phù nhất thiên niên dĩ tiên Ngũ Hành hải đảo

Nhất thiên niên hậu vi Ngũ Hành nhất danh sơn

(có thể tạm dịch là:

Ngàn năm trước Ngũ Hành là hải đảo

Ngàn năm sau Ngũ Hành là đệ nhất danh sơn)

Sự ứng dụng của thuyết âm dương Ngũ Hành còn thể hiện rõ trong tên gọi của quần thể này: tên gọi dân dã “Non Nước” (do người dân địa phương tự đặt) cũng bao hàm cả yếu tố âm và dương: Non tượng trưng cho “dương” và Nước tượng trưng cho “âm”, còn tên gọi chính thống Ngũ Hành Sơn do vua Minh Mạng đặt cho quần thể núi này từ thế kỷ 19 với năm ngọn: Kim Sơn, Mộc Sơn, Thủy Sơn, Hỏa Sơn và Thổ Sơn đã bao hàm năm yếu tố cơ bản của vũ trụ: Kim - Mộc - Thủy - Hỏa - Thổ, theo triết học phương đông, đây là năm nguyên tố cấu thành nên vũ trụ, các yếu tố này tương tác với nhau tạo nên mọi thứ trong vũ trụ, cũng như đất trời và thiên nhiên sẽ luôn chuyển hóa, luân phiên để tạo nên vạn vật.

Về lý thuyết, các “hành” trong “ngũ hành” tác động qua lại lẫn nhau theo hai quy luật “tương sinh” và “tương khắc”. Tương sinh là quan hệ sinh hóa chuyển biến, là mối quan hệ giữa các “hành”, trong đó sự tồn tại của “hành” này là điều kiện để phát triển “hành” kia, sự tác động giữa các “hành” tạo nên sự chuyển biến liên tục trong vũ trụ: Thổ sinh Kim, Kim sinh Thủy, Thủy sinh Mộc, Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh Thổ và cứ tiếp tục xoay vòng như vậy. Tương khắc là quan hệ chế ước, là mối quan hệ giữa hai “hành”, trong đó sự tồn tại của “hành” này làm suy yếu và kìm hãm “hành” kia: Thổ khắc Thủy, Thủy khắc Hỏa, Hỏa khắc Kim, Kim khắc Mộc, Mộc khắc Thổ và các “hành” này bồi đắp thay thế thống trị nhau.

Cũng theo đó, mỗi “hành” trong “ngũ hành” không phải là một sự vật hiện tượng nào cả mà là một khái niệm trừu tượng chỉ thể hiện tính chất của mình trong mối quan hệ các “hành” khác, bởi “ngũ hành” Kim - Mộc - Thủy - Hỏa - Thổ không chỉ đơn giản là kim loại - cây cối - nước - lửa - đất mà còn bao hàm nhiều thứ khác, chẳng hạn như:

- Thủy: ngoài biểu tượng của nước còn là biểu tượng của: hướng Bắc, mùa đông, màu đen, vị mặn và con vật tượng trưng là con rùa và là chữ “Nghĩa” trong Ngũ Thường: Nhân, Lễ, Nghĩa, Trí, Tín.

- Kim: ngoài biểu tượng của kim loại còn là biểu tượng của: hướng Tây, mùa thu, màu trắng và con vật tượng trưng là con Hổ và là chữ “Tín” trong Ngũ Thường.

- Thổ: ngoài biểu tượng của đất còn là biểu tượng của: Trung Cung, màu vàng và là chữ “Trí” trong Ngũ Thường.

- Mộc: ngoài biểu tượng của cây cối, thực vật còn là biểu tượng của: hướng Đông, mùa xuân, màu xanh và vị chua, con vật tượng trưng là con Rồng và là chữ “Nhân” trong Ngũ Thường.

- Hỏa: ngoài biểu tượng của lửa còn là biểu tượng của: hướng Nam, mùa hạ, màu đỏ, con vật tượng trưng là con chim và là chữ “Lễ” trong Ngũ Thường.

Trở về với năm ngọn núi Ngũ Hành Sơn, càng thấy rất rõ việc am hiểu và tinh tường về thuyết “âm dương ngũ hành” của vua Minh Mạng, nhà vua đã đặt tên cho ngọn núi nằm ở hướng Đông-Bắc, sát biển Đông, có màu đặc trưng là màu đen là Thủy Sơn; đặt tên cho ngọn nằm ở hướng Tây, có màu trắng sáng là Kim Sơn; ngọn nằm ở hướng Đông có màu xanh là Mộc Sơn; ngọn nằm ở trung cung có màu vàng là Thổ Sơn và ngọn ở hướng Nam có màu đỏ là Hỏa Sơn và tên cho cả quần thể là Ngũ Hành Sơn.

Ở một khía cạnh khác, quan sát thế đứng của các chùa ở Ngũ Hành Sơn càng thấy những vị trí rất hợp phong thủy, âm dương hài hòa, vừa tránh nắng nóng, vừa đón gió lành nhưng lại mát mẻ về mùa hè và ấm áp về mùa đông: chùa Tam Thai tọa lạc trên một mặt bằng tự nhiên ở phía Tây sườn núi (thuộc âm), dựa lưng vào đỉnh Thượng Thai, nhưng được xoay lệch về hướng Đông Nam, quay mặt về sông Cổ Cò để một phần chùa được đón nắng mai (thuộc dương), phía sau lưng chùa được bao bọc bởi ngọn Thượng Thai tạo một thế vững chải và che chắn gió trong mùa mưa bão, ngược lại mùa hè thì vẫn mát mẻ bởi gió từ đồng bằng và từ sông Cổ Cò thổi vào. Đối lập với chùa Tam Thai là chùa Linh Ứng nằm ở hướng Đông (thuộc dương) tựa lưng vào đỉnh Hạ Thai tạo thế đứng không kém phần vững chắc, mặt quay về hướng Đông đón nắng ban mai, phía sau có động Tàng Chơn (thuộc âm) tạo luồng khí mát mẻ làm dịu bớt phần dương khí, phía cánh trái lại có một nhánh núi nhô cao ra tạo thế chắn gió phía Tây Bắc vào mùa mưa, đồng thời đón gió nồm vào mùa hè làm cho chùa luôn thoáng mát, như có “Tả bạch hổ, hữu thanh long”.

Với vài dòng phân tích chưa thể nêu đầy đủ hết những ý nghĩa và triết thuyết của âm dương ngũ hành còn ẩn chứa bên trong quần thể non nước hữu tình này, chỉ mạn phép xới lên vấn đề tuy không mới nhưng cũng hết sức thú vị về danh thắng Ngũ Hành Sơn.

Xin được mượn lời thơ của nhà chí sĩ yêu nước Huỳnh Thúc Kháng để kết thúc bài viết này khi nói về quần thể Ngũ Hành Sơn “Núi thấp hơn hết mà danh cao hơn hết”./.

Tổ Hướng dẫn

BQL khu du lịch thắng cảnh Ngũ Hành Sơn

 

Thời Tiết

Da Nang Vietnam Fair (day), 28 °C
Current Conditions
Sunrise: 5:39 am   |   Sunset: 5:26 pm
79%     22.5 km/h     34.101 bar
Forecast
THứ 2 Low: 24 °C High: 29 °C
THứ 3 Low: 23 °C High: 29 °C
THứ 4 Low: 24 °C High: 28 °C
THứ 5 Low: 25 °C High: 28 °C
THứ 6 Low: 25 °C High: 27 °C
THứ 7 Low: 25 °C High: 27 °C
CHủ NHậT Low: 25 °C High: 28 °C
THứ 2 Low: 24 °C High: 28 °C
THứ 3 Low: 24 °C High: 27 °C
THứ 4 Low: 23 °C High: 28 °C

Hình Hoạt Động

Bản đồ

1555782
Hôm nay
Hôm qua
Tuần này
Tuần trước
Tháng này
Tháng trước
Tất cả các ngày
804
1378
2182
780728
18269
35543
1555782

IP của bạn: 54.162.133.222
2018-10-15 16:47