JA Teline V - шаблон joomla Форекс

Chất tráng ca và trữ tình trong bài thơ “Năm cụm núi quê hương”

          
 
Đọc tập tài liệu “Ngũ Hành Sơn – vùng lịch sử, văn hóa tâm linh” của Lê Hoàng Vinh và Lê Anh Dũng biên soạn do nhà xuất bản Văn Học xuất bản năm 2011, tôi tình cờ đọc lại bài thơ “Năm cụm núi quê hương” của nhà thơ Tường Linh nằm chen lẫn giữa những bài thơ viết về Ngũ Hành Sơn. Bài thơ đầy chất bi tráng, trữ tình về hình ảnh anh thương binh ngày trở lại và theo đó là hình ảnh năm cụm núi được khái quát thành biểu tượng của quê hương, bản quán. Bằng phương pháp giới thiệu trực khởi, người chiến sĩ mất một bàn tay trong ngày trở về hiện lên ngay từ đầu bài thơ đã để lại trong lòng người đọc một khoảng lặng đầy xúc động: Anh thương binh trở về nguyên quán/ Một bàn tay vĩnh viễn gửi sa trường/Anh trở lại với bàn tay còn lại/Vẫy vẫy chào Non Nước quê hương/

Người lính Vệ quốc đoàn ngày ấy trở về bình dị, thanh thản như bao người con xa quê trở về tìm mẹ. Không ta thán, tiếc nuối, bi quan dù một bàn tay đã vĩnh viễn gửi lại nơi trận mạc. Một bàn tay không còn nguyên vẹn, nhưng còn lại nguyên vẹn trong anh hình ảnh quê hương, hình ảnh năm cụm núi.

Cái đẹp toát lên trong khổ thơ này chính là tâm hồn của người lính, anh trở về trong tiếng hoan ca với bàn tay còn lại vẫy chào quê hương, bản quán. Chính nơi ấy, một thời tao loạn, anh đã ra đi, đã dấn thân và đã trở về.

“Non nước quê hương”- trong ngữ cảnh này - là một danh từ chung, chỉ về quê hương đất nước (nước non hẹn một lời thề…), nhưng tên gọi Non Nước - Ngũ Hành Sơn là danh từ riêng chỉ về một địa danh.Tác giả sử dụng phép ẩn dụ rất đẹp, rất chơi chữ. Anh vẫy chào Non Nước - Ngũ Hành Sơn hay vẫy chào non nước quê hương Việt Nam thì cũng chỉ là một. Chỉ có điều tương phản đến nao lòng là quê hương thì còn đó vẹn toàn, năm ngọn núi thì vẫn xanh lơ, sừng sững, nhưng với anh - người lính trở về chỉ còn lại một bàn tay!

Không gian trong thơ là không gian trữ tình của một miền quê xứ Quảng. Ở đó có “mây giăng đèo Ải’, có “sông hẹn về Cửa Đại”, có “năm cụm núi xanh lơ”…một miền quê trù phú, thanh bình. Nơi ấy, anh đã sinh ra, lớn lên và có cả khung trời tuổi thơ bình lặng: Anh lớn lên giữa hai bờ châu thổ/Những mùa thu ngọt trái Nam Trân/Biển xa lộng gió/Thuyền lưới đầy khoang cá trắng ngần/  

Tình yêu của mẹ cha một thuở - qua lời mẹ kể - là tình yêu của “trai lành, gái đảm thương nhau”. Mối tình đó được lồng trong khung cảnh “bến nước, sông sâu, nhịp cầu, giếng nước”.

Cô gái chân quê hiện lên trong ý thơ bằng những nét chấm phá rất thực: Cô gái mười lăm hái hoa bắt bướm/Nắng sớm thêm vàng màu áo lụa Duy Xuyên/.

Chàng trai ngỏ ý, trao duyên với vài buồng cau, mấy liễn trầu để nên chồng nên vợ. Đám cưới thuở mẹ cha đẹp như trong cổ tích: Đám cưới đi ngang qua bờ sông hoa gạo đỏ/ Biển lộng, buồm khơi ăm ắp gió/ Ngũ Hành năm cụm xanh xanh/.

Chất trữ tình bàng bạc trong mỗi đoạn thơ tạo thành một dòng chảy cảm xúc, ở đó tình yêu con người và tình yêu quê hương như hòa quyện thành một. Năm cụm núi quê hương đã trở thành điểm tựa của niềm tin qua lời thề sắt son, chung thủy: Cha mẹ chỉ tay thề với núi/Mỗi ngón tay ngang một cụm Ngũ Hành/Năm cụm núi không thể nào thiếu một/Năm ngón tay không thể chia lìa/.Yêu nhau sao lại chỉ tay thề với núi? Phải chăng những ngọn núi đã hóa thiêng tự bao giờ!

Trong trái tim mỗi người con xứ Quảng, hình bóng năm cụm núi Ngũ Hành luôn là biểu tượng sinh động về nguồn cội, là tiếng vọng tâm linh sâu lắng, là mạch sống chuyển tiếp từ đời này qua đời khác.Và cũng chính những điều thiêng liêng, sâu sắc đó đã dồn nên nghị lực cho anh đi qua cuộc trường chinh vệ quốc vĩ đại, sẵn sàng dâng hiến tuổi thanh xuân, kể cả mất mát, đau thương để giữ lấy màu xanh cho từng cụm núi: Anh nhìn núi Ngũ Hành năm cụm/Màu núi thêm xanh/Mất bàn tay, còn quê hương thắm thiết/mỗi ngón tay dâng một cụm Ngũ Hành/.

Được trở lại quê hương, gặp lại mẹ già bên bếp lửa, gặp lại em thơ cắp sách đến trường và gặp lại người yêu cười rạng ngời trong nắng là khát vọng cháy bỏng của mỗi người lính trận. Khát vọng đó đã thành hiện thực. Anh đã trở về, tất cả với anh đã là hạnh phúc, dẫu rằng: Không theo anh về bàn tay năm ngón.

Và cuối cùng, chất tráng ca và trữ tình trong bài thơ có vẻ thấm đẫm nhất, đẹp nhất với hình ảnh này: Anh chép sử thi, viết thư cho người yêu bằng bàn tay trái/Đời vẫn xanh và núi vẫn xanh./

Bài thơ “Năm cụm núi quê hương” của nhà thơ Tường Linh là một trong những bài thơ hay về Ngũ Hành Sơn. Bằng bút pháp tả thực và ngôn từ dung dị, tác giả đã khắc họa nên hình ảnh và phẩm chất rất đẹp anh thương binh ngày trở lại. Trong đó mỗi miền quê đất Quảng đều có những hình ảnh biểu trưng. Nhưng tính biểu trưng cao nhất – theo chủ ý của tác giả - vẫn là năm cụm núi Ngũ Hành.

Đọc bài thơ “Năm cụm núi quê hương” hay nhiều bài thơ khác viết về Ngũ Hành Sơn để thấy được danh thắng này luôn là đối tượng hướng đến trong sáng tạo nghệ thuật của giới văn nghệ sĩ từ xưa đến nay. Hãy trân trọng, gìn giữ và phát huy. Vì đó không những là những tác phẩm nghệ thuật mà còn là tấm lòng gửi lại của thi nhân đối với vùng đất này./.                      

                                                                           Phan Bân – BQL khu DLTC Ngũ Hành Sơn

NĂM CỤM NÚI QUÊ HƯƠNG

                                        Tường Linh

Anh thương binh trở về nguyên quán

Một bàn tay vĩnh viễn gửi sa trường

Anh trở lại, với bàn tay còn lại

Vẫy vẫy chào Non Nước quê hương.

Quê hương anh mây giăng đèo Hải

Chiều ấu thơ êm ả câu hò

Nước mấy nguồn sông hẹn về cửa Đại

Ngũ Hành Sơn năm cụm núi xanh lơ

Anh lớn lên giữa bài ca châu thổ

Những mùa thu ngọt trái nam trân

Biển xa lộng gió

Thuyền lưới đầy khoang cá trắng ngần.

Mẹ thường kể anh nghe

Chuyện mẹ cùng cha

Ngày xưa đôi lứa

Trai lành, gái đảm thương nhau

Bến nước sông sâu

Nhịp cầu, giếng xóm...

Cô gái mười lăm hái hoa, bắt bướm

Nắng sớm thêm vàng màu áo lụa Duy Xuyên

Cậu trai xóm dưới ngoan hiền

Đêm khuya khoắt học bài bên bếp lửa.

Ngoại già thương “hai đứa”

Ngoại già cho lấy nhau

Vài buồng cau, mấy liễn trầu

Đám cưới đi ngang bờ sông hoa gạo đỏ

Biển lộng, buồm khơi ăm ắp gió

Ngũ Hành năm cụm xanh xanh

Cha mẹ chỉ tay thề với núi:

Mỗi ngón tay ngang một cụm Ngũ Hành

Năm cụm núi không thể nào thiếu một

Năm ngón tay không thể chia lìa

Lời mẹ đều đều

Sương rụng vườn khuya.

Anh ra đi từ mùa thu quê hương bốc lửa

Rừng xa, xa rồi những lứa nam trân

Mẹ đã già và cha không còn nữa

Mây giăng mờ trên đỉnh Hải Vân

Chiều hôm nay anh trở về nguyên quán

Một bàn tay vĩnh viễn gửi sa trường

Mẹ già đón anh mừng vui, bỡ ngỡ

Mẹ khóc, mẹ cười... mái tóc rung hoa sương.

Không theo anh về bàn tay năm ngón

Nhưng về theo anh nghìn chiến công

Về theo anh: sông vẫn đầy mấy ngọn

Mùa vui chim ca, cá trắng, cam hồng...

Anh nhìn núi Ngũ Hành năm cụm:

Màu núi thêm xanh

Mất bàn tay, còn quê hương thắm thiết

Mỗi ngón tay dâng một cụm Ngũ Hành.

Niềm vui hiện tại

Bếp ấm ân tình

Anh chép sử thi, viết thư cho người yêu...

bằng tay trái

Đời vẫn xanh và núi vẫn xanh.

 

Thời Tiết

Da Nang Vietnam Fair (day), 28 °C
Current Conditions
Sunrise: 5:39 am   |   Sunset: 5:26 pm
79%     22.5 km/h     34.101 bar
Forecast
THứ 2 Low: 24 °C High: 29 °C
THứ 3 Low: 23 °C High: 29 °C
THứ 4 Low: 24 °C High: 28 °C
THứ 5 Low: 25 °C High: 28 °C
THứ 6 Low: 25 °C High: 27 °C
THứ 7 Low: 25 °C High: 27 °C
CHủ NHậT Low: 25 °C High: 28 °C
THứ 2 Low: 24 °C High: 28 °C
THứ 3 Low: 24 °C High: 27 °C
THứ 4 Low: 23 °C High: 28 °C

Hình Hoạt Động

Bản đồ

1555759
Hôm nay
Hôm qua
Tuần này
Tuần trước
Tháng này
Tháng trước
Tất cả các ngày
781
1378
2159
780728
18246
35543
1555759

IP của bạn: 14.161.17.80
2018-10-15 16:32